In een doelgerichte cultuur wordt vertraging al snel gezien als achteruitgang. Maar innerlijke processen hebben hun eigen tempo. Soms vraagt groei om rust. Soms om herhaling. Soms om even niets doen. Vertragen geeft het lichaam de kans om signalen af te maken die eerder zijn onderbroken. Emoties kunnen landen, spanning kan ontladen, inzichten kunnen rijpen. Wat van buitenaf stil lijkt, is van binnen vaak diepe beweging. Procesgericht leven vraagt dat je vertrouwt op het ritme

We leven in een wereld die voortdurend vraagt: Waar ga je heen? Wat wil je bereiken? Wanneer is het af? Maar veel innerlijke processen volgen geen rechte lijn. Ze bewegen in golven, cirkels, seizoenen. Wanneer je altijd doelgericht kijkt, kan het voelen alsof je steeds achterloopt. Terwijl je misschien midden in een belangrijk proces zit. Een proces dat tijd, zachtheid en aanwezigheid vraagt. Procesgericht leven nodigt uit om niet steeds vooruit te kijken, maar te voelen waar

Overweldiging kan maken dat je jezelf kwijtraakt: je raakt afgestemd op de situatie, de ander, de prikkels en minder op jezelf. Deze oefening helpt je om jezelf weer zachtjes “op te halen” en je perspectief te veranderen. Oefening: oriënteren in het hier-en-nu 🤍 Kijk rustig om je heen 🤍 Benoem (in jezelf): 3 dingen die je ziet 🤍 Luister naar 2 geluiden 🤍 Voel 1 plek in je lichaam die steunend aanvoelt Adem rustig uit en blijf nog even. Je hoeft niet weg te gaan om bij jez

Overweldiging vraagt vaak niet om stoppen, maar om vertragen. Je zenuwstelsel komt tot rust wanneer het merkt dat het tempo omlaag mag, zelfs midden in beweging. Er komt rust wanneer het moeten eraf mag. Deze oefening kun je overal toepassen, zonder dat iemand het merkt. Oefening: vertraagde beweging ❄️ Kies één handeling (lopen, iets oppakken, een deur openen) ❄️ Voer deze handeling bewust langzamer uit dan normaal ❄️ Blijf met je aandacht bij de beweging ❄️ Adem rustig uit

Soms is het niet duidelijk wat je voelt, alleen dát er iets is. Emoties hoeven niet benoemd of begrepen te worden om te kunnen reguleren. Ze hebben vooral nabijheid nodig. Deze oefening biedt die nabijheid, zonder woorden. Oefening: hand-op-hart regulatie 🤍 Leg één hand op je borst, één op je buik 🤍 Adem rustig in door je neus 🤍 Laat je uitademing iets langer worden 🤍 Zeg eventueel zachtjes: “Ik ben hier.” Doe dit 30-60 seconden. Laat alles wat er is meebewegen met je ade

Wanneer je overweldigd raakt, trekt je aandacht vaak naar buiten: prikkels, verwachtingen, gedachten. Je lichaam en je binnenwereld raken op de achtergrond, terwijl juist daar de ingang naar rust zit. Regulatie begint niet in het hoofd, maar in het voelen van waar je bent. Deze oefening helpt je om weer contact te maken met je fysieke aanwezigheid. Niet om iets te veranderen, maar om te landen. Oefening: gronden via gewicht ❄️ Ga zitten of staan met beide voeten op de grond ❄

December wekt vaak de indruk van afronden. Dat gevoelens helder zijn, het jaar verwerkt, het leven weer “klopt". Maar niet alles vraagt om een oplossing. Sommige ervaringen willen alleen gedragen worden. Zacht, aandachtig, zonder haast. Rouw, gemis, innerlijke onrust of lichamelijke klachten verdwijnen niet altijd door inzicht of actie. Ze worden vaak lichter wanneer ze niet langer alleen gedragen hoeven te worden. Wanneer je stopt met vechten tegen wat er is, kan je systeem

Wanneer alles om je heen beweegt, er veel drukte is, heeft je systeem houvast nodig. Niet in grote oplossingen, maar in kleine, herhaalbare momenten van rust. Ankers helpen je zenuwstelsel herinneren dat het veilig is om even te zakken. En dat je betrouwbaar bent voor jezelf. Een anker is iets kleins dat je bewust inzet om te reguleren: een vaste beweging, een geur, een geluid, een ritme. Juist in december, wanneer prikkels toenemen, kunnen deze ankers het verschil maken tuss

Grenzen in december ~ luisteren vóór je ja zegt... December zit vol onuitgesproken verwachtingen. Er wordt veel gevraagd van je tijd, je energie, je aanwezigheid. Voor mensen die al moe zijn, rouwen of herstellen, kunnen die verwachtingen zwaar drukken. En vaak merk je het pas wanneer je lichaam al protesteert. Grenzen gaan niet over afstand nemen van anderen, maar over nabij blijven bij jezelf. Wanneer je te vaak over je eigen signalen heen stapt, leert je systeem dat het mo

Veel mensen merken in december dat ze sneller vol zitten. Geluiden komen harder binnen, sociale momenten kosten meer energie en emoties lijken sneller te kantelen. Vaak wordt dit gezien als “overgevoelig zijn” of “niet goed tegen drukte kunnen”. Maar er is vaak iets anders aan de hand. Langdurige of stille rouw, zoals rouw om wat er nooit was, een onvervulde kinderwens of levend verlies, houdt het zenuwstelsel in een subtiele waakstand. Niet omdat je het verdriet niet voelt,

Niet alle rouw gaat over iemand die is overleden. Soms rouw je om iets dat er nooit is gekomen. Een kind dat je niet mocht krijgen. Een toekomst die je je ooit had voorgesteld. Of om iemand die er lichamelijk nog is, maar geestelijk langzaam verdwijnt, zoals bij dementie. Dit noemen we ook wel levend verlies. Juist in december kan deze vorm van rouw extra schrijnen. Wanneer de buitenwereld verhalen vertelt over samen, familie en tradities, wordt voelbaar wat ontbreekt. Niet o

Rouw in december ~ Liefde die haar eigen plek niet terug vindt Voor veel mensen wordt rouw in december extra voelbaar. Een lege plek aan tafel, oude rituelen die niet meer passen, herinneringen die zich onverwacht aandienen. Waar de buitenwereld vraagt om licht, gezelligheid en samenzijn, trekt het innerlijk zich soms juist terug. Dat is geen tekort, het is een natuurlijke reactie op gemis. Rouw is geen stoornis en geen probleem dat opgelost moet worden. Het is een natuurlijk

Je zenuwstelsel kent geen kalender, dus december vraagt vaak iets anders van ons dan ons lichaam kan geven. Waar de buitenwereld versnelt, blijft het zenuwstelsel soms hangen in vermoeidheid, alertheid of terugtrekking. Niet omdat je niet mee wilt, maar omdat je systeem nog niet de veerkracht heeft om mee te kúnnen. Ons zenuwstelsel reageert niet op data, agenda’s of verwachtingen. Het reageert op herinnering, op veiligheid, voorspelbaarheid en rust. Wanneer die ontbreken, sc

December wordt vaak neergezet als een maand van licht, verbinding en samenzijn. Maar voor veel mensen voelt deze periode juist intens. Klachten kunnen opspelen, rouw wordt voelbaarder, het lichaam raakt sneller overprikkeld. Niet omdat je tekortschiet, maar omdat je systeem reageert op wat er werkelijk leeft. We proberen balans vaak te vinden door ons aan te passen: toch gaan, toch meedoen, toch volhouden. Maar echte balans ontstaat niet door jezelf te forceren richting gezel

In onze westerse samenleving kijken we vaak vooral naar het mentale lichaam: gedachten, overtuigingen, gedrag. Maar menselijke ervaringen ontstaan zelden in één laag. We bestaan uit vijf ‘lichamen’, systemen, die voortdurend met elkaar in gesprek zijn. Als één laag uit balans raakt, beweegt de rest mee. Het fysieke lichaam fluistert via spanning, vermoeidheid of slaapproblemen. Het emotionele lichaam laat oude gevoelens / gemis naar boven komen. Het mentale lichaam gaat contr

Waarom mind, body & soul altijd samen gehoord willen worden... Ons psychisch welzijn is nooit een eenmansactie. Het is een dans tussen brein, lichaam en ziel, drie systemen die zo nauw met elkaar verweven zijn dat een verstoring in het ene domein onvermijdelijk een echo achterlaat in de andere. In de geestelijke gezondheidszorg ligt de focus vaak sterk op het cognitieve: gedachten, overtuigingen, diagnoses, protocollen. Dat is waardevol, maar slechts één derde van het verhaal

Regelmatig zoeken mensen hulp voor één klacht, terwijl de oorsprong vaak verspreid ligt over meerdere lagen van het systeem. Onze vijf lichamen ~ fysiek, emotioneel, mentaal, energetisch en spiritueel ~ reageren als een netwerk. Raakt één laag uit balans, dan beweegt de rest mee. Het interessante is dat klachten soms ontstaan op een andere plek dan waar ze worden gevoeld. Een gespannen lichaam kan voortkomen uit een emotionele last, terwijl onrust in het hoofd soms een ener

Een sessie therapeutisch ademwerk is als een innerlijke reis. Terwijl je op een veilige manier bewust en verbonden ademt, begeleid ik je in het loslaten van wat je lichaam nog vasthoudt aan spanning, emoties, herinneringen of patronen die ooit nodig waren om te overleven. Door het ritme van de adem kom je dieper in contact met je binnenwereld. Soms activeert dit de natuurlijke fight–flight–freeze-respons: het oeroude mechanisme dat je beschermt in momenten van stress of gevaa